Wandalizm w przestrzeni publicznej – państwo, służby i Straż Ochrony Kolei łączą siły
Podczas posiedzenia w Senacie Rzeczypospolitej Polskiej szczególną uwagę poświęcono regulacjom prawnym umożliwiającym ściganie sprawców niszczenia mienia, w tym nielegalnego graffiti. Eksperci podkreślali, że choć przepisy przewidują zarówno odpowiedzialność karną, jak i finansową, kluczowym wyzwaniem pozostaje ich skuteczne egzekwowanie. Zwracano także uwagę na potrzebę zwiększania świadomości społecznej oraz rozwijania działań prewencyjnych, które mogłyby ograniczyć skalę problemu.
Ważnym elementem spotkania była dyskusja dotycząca praktycznych metod działania służb odpowiedzialnych za utrzymanie porządku publicznego. Przedstawiciele Komendy Wojewódzkiej Policji w Krakowie oraz Straży Miejskiej Miasta Krakowa zaprezentowali swoje doświadczenia w zwalczaniu wandalizmu, podkreślając znaczenie monitoringu miejskiego, współpracy międzyinstytucjonalnej oraz szybkiego reagowania na zgłoszenia mieszkańców. Z kolei reprezentanci sektora kolejowego – w tym Straż Ochrony Kolei, PKP S.A. oraz Koleje Mazowieckie – zwrócili uwagę na specyfikę problemu graffiti na infrastrukturze transportowej, gdzie kluczową rolę odgrywają zarówno działania prewencyjne, jak i odpowiednie zabezpieczenia techniczne.
Straż Ochrony Kolei reprezentowała st. insp. Magdalena Borysów z Wydziału ds. Bezpieczeństwa i Obronności Komendy Głównej SOK, która przedstawiła doświadczenia formacji w zakresie przeciwdziałania aktom wandalizmu na terenach kolejowych. Podkreśliła znaczenie współpracy z innymi służbami oraz wykorzystania nowoczesnych narzędzi monitoringu i zabezpieczeń infrastruktury.
Swoje działania zaprezentowali również przedstawiciele Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministerstwa Sprawiedliwości, wskazując na wagę współpracy legislacyjnej i operacyjnej w walce z wandalizmem. Zwrócono uwagę na konieczność ciągłego dostosowywania przepisów do zmieniających się form naruszeń oraz rozwijania narzędzi wspierających służby w ich codziennej pracy.
Uzupełnieniem obrad była prezentacja Fundacji ArchiPrawo pt. „Różne aspekty graffiti w kontekście wandalizmu – Bazgroły na ścianach – miejski tryptyk piekielny”. Wystąpienie ukazało problem graffiti nie tylko z perspektywy prawnej, lecz także społecznej i estetycznej, podkreślając jego wpływ na przestrzeń publiczną oraz odbiór miast przez mieszkańców i turystów.
Posiedzenie pokazało, że skuteczna walka z wandalizmem wymaga skoordynowanych działań wielu podmiotów – od organów ścigania, przez administrację publiczną, po organizacje społeczne. Tylko kompleksowe podejście, łączące edukację, prewencję i konsekwentne egzekwowanie prawa, może przynieść trwałe efekty w ochronie wspólnej przestrzeni.
Foto. Łukasz Kamiński, Kancelaria Senatu
